Quản lý cho ăn

Kiểm soát được lượng thức ăn chính là kiểm soát chi phí nuôi và ngăn chặn tạo môi trường tốt để mầm bệnh không phát triển

Quản lý cho ăn

 

1.Lựa chọn thức ăn: cần lựa chọn những loại thức ăn có dinh dưỡng cân bằng, tính kích thích ăn uống cao, tính chịu nước tốt, ít bột, chất lượng ổn định.

 

2. Tính toán lượng thức ăn cho ăn: lượng thức ăn cho ăn được tính toán dựa trên vào số lượng tôm trong ao, trọng lượng trung bình của tôm, thời tiết khí hậu, chất lượng nước, tình trạng lột vỏ và sức khỏe của tôm. Thông thường sẽ tính toán theo công thức dưới đây:

            Lượng thức ăn cho ăn = Số lượng tôm trong ao x Trọng lượng trung bình x Tỷ lệ cho ăn.

            * Số lượng tôm trong ao = Tổng số lượng thả giống x Tỉ lệ sống của tôm giống.

Suy đoán tỉ lệ sống của tôm giống, khi thả giống thì đặt cái lồng bên rìa ao, thả một lượng tôm giống nhất định (ví dụ như 100 con) vào trong đó, 15 ngày sau tính ra số tôm còn sống ( ví dụ như 80 con), thì:

                   Số tôm giống còn sống trong lồng         80 con

Tỉ lệ sống của tôm giống =   --------------------------------------- x 100% = ----- ---- x 100% = 80%

                Tổng số tôm giống thả vào trong lồng        100 con

Trọng lượng trung bình của tôm: bắt bất kỳ một lượng tôm giống nhất định trong ao, lấy tổng trọng lượng của nó chia cho số lượng tôm là tính ra được trọng lượng trung bình.

 

Tỷ lệ cho ăn chỉ: khối lượng thức ăn cho ăn một ngày tính theo tỉ lệ phần trăm khối lượng tôm trong ao.

Thông thường được tính là:

Thời kỳ giống là 8-15%;

Thời kỳ ấu trùng tôm(3-5cm) là 4-8%;

Thời kỳ tôm bé (5-7cm) là 3-4%;

Thời kỳ tôm vừa (7-10cm) là 2.5-3%;

Thời kỳ tôm trưởng thành (>10cm) là 2-3%.

Lượng cho ăn cũng có thể tính toán dựa trên kinh nghiệm quan sát nhá, và phải nắm bắt linh hoạt thời tiết khí hậu, chất lượng nước, tình hình lột vỏ và sức khỏe của tôm.

 

     3. Xác định thời gian và số lần cho tôm ăn: sắp xếp hợp lí thời gian và số lần cho tôm ăn là một việc rất quan trọng đối với sinh trưởng phát triển của tôm và công tác quản lý chất lượng nước và đáy. Nếu như số lần cho ăn quá ít, lượng cho ăn mỗi lần lại quá nhiều sẽ gây ra lãng phí, và còn gây ô nhiễm môi trường nước và đáy; do đó nên thực hiện nguyên tắc cho ăn ít nhưng nhiều lần là hợp lí nhất, thông thường mỗi ngày nên cho ăn từ 4-6 lần. Những năm gần đây, thực tiễn nuôi tôm đã chứng minh được rằng, những ao nuôi cao triều có diện tích nuôi từ 1-3 mẫu, điều kiện thải chất ô nhiễm và thay nước thuận lợi, hàng ngày cho ăn 6 lần, tôm lớn rất nhanh, hệ số thức ăn lại ít và hiệu quả kinh tế cao.

 

Đối với tần số cho ăn 4 lần/ ngày, thời gian và tỉ lệ cho ăn như sau (dựa trên tỉ lệ phần trăm tổng lượng cho ăn mỗi ngày):

Bữa thứ nhất:  6:00 – 30%;                         Bữa thứ hai:  11:00 – 20%;

Bữa thứ ba:   17:00 – 30%;                         Bữa thứ tư:   22:00 – 20%.

 

 

 

Đối với tần số cho ăn 5 lần/ ngày, thời gian và tỉ lệ cho ăn như sau:

Bữa thứ nhất:  6:00 – 30%;                            Bữa thứ hai:  11:00 – 15%;

Bữa thứ ba:   15:00 – 10%;                                     Bữa thứ tư:   18:00 – 30%;

Bữa thứ lăm:  22:00 – 15%.

 

Đối với tần số cho ăn 6 lần/ ngày, thời gian và tỉ lệ cho ăn như sau:

Bữa thứ nhất:  6:00 – 20%;                         Bữa thứ hai:  9:00 – 15%;

Bữa thứ ba:   11:30 – 10%;                                     Bữa thứ tư:   15:00 – 15%;

Bữa thứ lăm:  18:00 – 25%;                                    Bữa thứ sáu:  22:00 – 15%.

 

            Sau khi cho ăn, nếu như tôm thẻ có thể ăn hết thức ăn trong 1 tiếng đồng hồ là tốt nhất, tôm sú thì 1.5 tiếng ăn hết là được; quan sát nhá cho ăn, nhiều thì giảm đi mà ít thì tăng thêm.

 

Hỏi: Tôm hoạt động mạnh, ăn nhiều hơn về đêm cho nên cần cho ăn nhiều hơn phải không?

Đáp: Tuy tôm hoạt động mạnh và ăn nhiều hơn về đêm, nhưng nó cũng tiêu hao khá nhiều oxy hòa tan khi hoạt động và  tiêu hóa thức ăn của nó, thêm vào đó là tiêu hao oxy sinh học và tiêu hao oxy hóa học trong ao cũng nhiều, khi về đêm thì tảo không tiến hành quang hợp được đề giải phóng khí oxy, vì thế mà lượng oxy trong ao sẽ giảm mạnh; nhất là vào các buổi nửa đêm về sáng thời kỳ cuối vụ nuôi, một bộ phận ao tôm sẽ xuất hiện hiện tượng thiếu oxy. Do đó, sau 10h đêm không nên cho ăn, trước 10 giờ nên cho ăn một chút.

 

 

Ví dụ như: tôm dài >11cm, mỗi ngày ăn từ 20-30kg thức ăn, dự tính trọng lượng tôm: cho ăn bằng 2-3 % trọng lượng tôm.

Tc: 20-30kg thức ăn, trong ao dự tính có khoảng 1000kg tôm.

 

Biện pháp 1- Kiểm tra:

Thông thường, mỗi ngày cho ăn từ 3-5 lần, tốt nhất là cho ăn 6 lần/ ngày, từ sáng tới tối, cách 3 tiếng lại cho ăn 1 lần, cho đến khi 9h tối thì thôi.

 

Lượng cho ăn mỗi ngày tính theo tỉ lệ phần trăm tổng trọng lượng ước chừng của tôm trong ao, thông thường là:

A. Lượng cho ăn mỗi ngày của tôm thẻ 1-3cm là 8-10% tổng trọng lượng cơ thể;

B. 4-7 cm là 6%;

C. 8-10cm là 4%-5%;

D. Trên 11cm là 2%-3%.

 

Khi cho ăn nhất định phải xác định thời gian, địa điểm cho ăn, lượng thức ăn và chất lượng thức ăn.

1. Mỗi ngày cho ăn 3-4 lần, 1.5 tiếng sau khi cho ăn ăn hết là tốt nhất;

2. Nếu như mỗi ngày cho ăn 5-6 lần thì 1 tiếng sau mỗi lần cho ăn ăn hết thức ăn là tốt nhất.

        Phương pháp kiểm tra cụ thể: bố trí một vài chiếc nhá kiểm tra thức ăn trong ao (….), mỗi góc ao đặt một cái, lượng thức ăn bỏ vào trong nhá thức ăn chiếm khoảng 2% tổng lượng cho ăn một lần của ao tôm. Sau khi cho ăn, ăn hết trước thời gian quy định chứng tỏ cho ăn ít, nếu quá thời gian mà vẫn chưa ăn hết chứng tỏ cho ăn nhiều, kết hợp với kiểm tra độ căng dạ dày của tôm để điều chỉnh kịp thời.

 

        Kiến nghị sử dụng thức ăn hỗn hợp chất lượng tốt, hiểu rõ phương pháp cho ăn ít nhưng nhiều lần. Lượng thức ăn sử dụng cho cả ngày phải bảo đảm chính xác, kiểm soát tốt lượng thức ăn mỗi lần, chỉ cần cho tôm ăn  no đến 8 phần là được, như vậy tôm sẽ hấp thu tốt hơn, chất bài tiết sẽ ít hơn, không tán thành phương pháp đói thì cho ăn, như vậy thì hệ số sử dụng thức ăn sẽ rất thấp, hơn nữa thức ăn dư thừa sẽ gây ô nhiễm môi trường nước, và làm suy thoái đáy ao.

 

Biện pháp 2, Số lần cho ăn:

30 ngày sau khi thả giống, do thức ăn cơ bản trong ao dồi dào, 1 ngày cho ăn 2 lần;

Tôm nuôi được 30-60 ngày, mỗi ngày cho ăn 3-4 lần;

Thời kỳ cuối, đối với tôm >8g, lượng thức ăn mỗi ngày tăng nhiều nên phải chia nhiều bữa cho ăn, có thể cho ăn 5 lần/ ngày.

            Lượng cho ăn. Lượng cho ăn một ngày của tôm thẻ được tính toán dựa trên tỉ lệ phần trăm trọng lượng cơ thể của nó:

A. Tôm bé ( <3g) 7%-9%;

B. Tôm vừa (3-6g) 5%-7%;

C. Tôm trưởng thành (>6g) 3%-5%.

            Nhưng, có rất nhiều nhân tố ảnh hưởng đến lượng thức ăn mỗi ngày của tôm thẻ, có thể kiểm tra bằng nhá cho ăn, sau khi cho ăn, tôm ăn hết thức ăn trong vòng 1.5 tiếng là  tốt nhất, hoặc sau khi cho ăn 2 tiếng, bắt bất kì 80-100 con tôm, điều chỉnh thức ăn sao cho tôm ăn no 70% là được, đồng thời phải nắm rõ nguyên tắc: khi tôm lột vỏ đồng loạt thì cho ăn ít, một ngày sau khi lột vỏ thì cho ăn nhiều, trời mưa thiếu oxy, thời tiết thay đổi thì cho ăn ít, trời nắng thời tiết ổn định thì cho ăn nhiều, màu nước tốt thì cho ăn nhiều, màu nước biến đổi thì cho ăn ít hoặc cho ăn cách bữa.